De geschiedenis van CF: van rozen tot kauwgom

  • CF_Foundation_200x168.png

In de eenentwintigste eeuw is er veel bekend over Cystic Fibrosis. Er wordt volop onderzoek gedaan om mensen met CF een beter en langer leven te geven. Maar wat wist men in de vorige eeuwen over CF? En wat hebben heksen en kauwgom met CF te maken? In dit artikel duiken we
- aan de hand van acht weetjes - de geschiedenis in.

  • De eerste beschrijving van de alvleesklier van een kind dat bijna zeker is gestorven aan CF, wordt toegeschreven aan professor
    Pieter Pauw. In 1595 beschreef hij een autopsie op een 11-jarig
    meisje dat behekst zou zijn, ze kampte al jaren met vreemde symptomen. Volgens de autopsie is haar dood veroorzaakt door de alvleesklier; dit orgaan was op merkwaardige wijze gezwollen.

  • Professor Alonso y de Los Ruyzes de Fontecha J. Diez was in 1606 de eerste persoon die een ‘zoutsmaak’ bij kinderen met CF beschreef. Volgens zijn schrijven kregen vingers een zoute smaak bij het wrijven over het voorhoofd van een ‘behekst’ kind.
  • In 1938 werd CF voor het eerst betiteld als ziekte door kinderarts en patholoog Dorothy Andersen. Dokter Andersen en haar team ontwikkelden ook de eerste testen om CF te diagnosticeren.
  • De term mucoviscidose werd in de jaren ’40 geïntroduceerd door patholoog Sydney Farber. Hij ontdekte dat CF veel meer organen aantast dan alleen de alvleesklier. In de jaren ‘30 dacht men namelijk dat CF een alvleesklierafwijking was.
  • Mary G. Weiss zette zich in de jaren ‘60, als moeder van drie kinderen met CF, vrijwillig in voor de Cystic Fibrosis Foundation (CFF). Richard, de vierjarige zoon van Mary, hoorde zijn moeder vaak telefoongesprekken voeren voor de CFF. In 1965 zei Richard tegen zijn moeder: “I know you are working for 65 Roses”. Deze term wordt tegenwoordig nog steeds gebruikt door Amerikaanse kinderen als 'synoniem' voor CF.
  • In de jaren ’70 werd het low fat dieet afgeschaft door een aantal artsen, waaronder Douglas Crozier. De nieuwe voorschriften luidden: veel verzadigde vetten en dagelijks 60-100 enzymencapsules.
  • De FEV1 is de hoeveelheid lucht die iemand binnen één seconde uitblaast, ook wel de longfunctietest genoemd. Begin jaren ’80 werd kauwgom gebruikt om een indicatie te krijgen van de longinhoud. De Amerikaanse CF Foundation gebruikte bellenblazen in een actie om meer aandacht voor CF te generen.
  • In het jaar 1989 werd het CF-gen ontdekt en benoemd als CFTR.

Bronnen: www.cfmedicine.com, www.cff.org
Foto: Cystic Fibrosis Foundation